Leerplicht

In de leerplichtwet staan de rechten en plichten van ouders (en voogden of verzorgers), leerlingen en schooldirecteuren. Leerplichtambtenaren van het stadsdeel houden toezicht op de naleving van de leerplichtwet. Zij hebben daarbij een maatschappelijke zorgtaak. Zij houden zich bezig met het vinden van een oplossing voor problemen die de schoolloopbaan van een leerling in gevaar kunnen brengen. Bij spijbelgedrag wordt nagegaan of er een ernstige reden achter het verzuim schuilt. Ouders of leerlingen kunnen ook zelf een afspraak maken met de leerplichtambtenaar bij vragen of problemen. De leerplichtambtenaar werkt samen met scholen, organisaties en instanties die zich bezig houden met het welzijn van de jeugd. Bij voortdurend verzuim is de leerplichtambtenaar bevoegd om proces-verbaal op te maken. Het verzuim komt daarmee onder de aandacht van justitie.

• Aanvang leerplicht
• Volledige leerplicht
• Kwalificatieplicht
• Verplichtingen van ouders, leerlingen en schooldirecteuren
• Vervangende leerplicht
• Vrijstelling van inschrijving
• Vrijstelling van geregeld schoolbezoek
• Contact leerplicht stadsdeel Zeeburg

Aanvang leerplicht

De meeste kinderen beleven hun eerste schooldag als zij vier jaar zijn. De kleuter is op die leeftijd echter nog niet leerplichtig. De leerplicht gaat in op de eerste dag van de maand, die volgt op de maand waarin een kind vijf jaar is geworden. Als een volledige schoolweek dan nog te lang is voor de vijfjarige leerling is het mogelijk om in overleg met de schooldirecteur het kind maximaal vijf uur per week thuis te houden. Als dit niet genoeg is, dan mag een directeur daar nog vijf extra uren vrijstelling per week aan toevoegen. Zodra een kind zes jaar is, moet het het volledige onderwijsprogramma volgen.

Volledige leerplicht

De volledige leerplicht geldt voor kinderen vanaf vijf jaar tot en met het schooljaar waarin ze zestien worden. Zolang de leerling volledig leerplichtig is, moet hij/zij onderwijs volgen aan een school voor basis-, voortgezet of speciaal onderwijs.

Kwalificatieplicht

Na de volledige leerplicht volgt de kwalificatieplicht. Dit betekent dat iedere jongere tot 18 jaar leerplichtig is, tenzij hij/zij een startkwalificatie heeft behaald. Een startkwalificatie is een diploma op minimaal MBO2 of HAVO/VWO-niveau. Een diploma op dit niveau is nodig voor een goede startpositie op de arbeidsmarkt. De kwalificatieplicht is nieuw en komt in de plaats van de gedeeltelijke leerplicht.

Voldoen aan de kwalificatieplicht kan door volledig dagonderwijs te volgen of door een combinatie van leren en werken. De kwalificatieplicht houdt ook in dat uw zoon of dochter na het behalen van het VMBO-diploma een overstap moet maken naar een MBO-opleiding. Jongeren die niet in staat zijn een startkwalificatie te halen, worden geholpen naar een passend onderwijs- of leertraject. Jongeren van 18 tot 23 jaar zonder startkwalificatie vallen onder de RMC-wet (Regionale Meld- en Coördinatiefunctie Voortijdig Schoolverlaten).

Verplichtingen van ouders, leerlingen en schooldirecteuren

In de leerplichtwet staan de verplichtingen waaraan ouders, leerlingen (vanaf 12 jaar) en schooldirecteuren moeten voldoen.

Verplichtingen van ouders

• Ouders moeten ervoor zorgen dat hun kind vanaf het moment dat het leerplichtig is op een school of onderwijsinstelling staat ingeschreven.
• Zij moeten er tevens op toezien dat hun kind de school geregeld bezoekt, dat wil zeggen dat er geen les of praktijktijd wordt verzuimd(vanaf twaalf jaar is de jongere hier zelf medeverantwoordelijk voor).
• Ouders moeten de school informeren wanneer hun kind ziek is.
• Ouders moeten bij andere redenen van afwezigheid van hun kind toestemming van de schooldirecteur of de leerplichtambtenaar hebben.

Verplichtingen van leerlingen van twaalf jaar of ouder

• Zij moeten de school geregeld bezoeken en kunnen persoonlijk aangesproken worden op ongeoorloofd schoolverzuim en spijbelen.
• Jongeren die zelfstandig wonen, moeten zelf de school op de hoogte brengen van ziekte of andere omstandigheden die hen verhinderen de school te bezoeken.

Wanneer niet aan de bovenstaande verplichtingen is voldaan, is er sprake van vermoedelijk ongeoorloofd schoolverzuim. De directeur van de school is verplicht dit aan de leerplichtambtenaar te melden. De leerplichtambtenaar beslist of er proces-verbaal wordt opgemaakt.

Verplichtingen van de schooldirecteur

• De schooldirecteur moet binnen 7 dagen de leerplichtambtenaar in kennis stellen van een in- of uitschrijving van een leerling.
• Voordat een leerling bij een school wordt uitgeschreven, moet de directeur nagaan of de leerling elders is ingeschreven.
• De directeur moet (vermoedelijk) ongeoorloofd schoolverzuim melden aan de leerplichtambtenaar.
• Wanneer een leerling van school wordt geschorst of verwijderd, moet de schooldirecteur dit direct melden aan de leerplichtambtenaar.
• De directeur moet de leerplichtambtenaar in kennis stellen van een leerling die de school voortijdig verlaat.
• De directeur moet de leerplichtambtenaar alle inlichtingen geven die nodig zijn voor de uitvoering van de leerplichttaak.

Wanneer niet aan de bovenstaande verplichtingen is voldaan, is er sprake van een overtreding. De leerplichtambtenaar kan zonodig ook tegen de directeur van een school proces-verbaal opmaken.

Vervangende leerplicht

Jongeren vanaf 14 jaar die niet meer in staat zijn om het volledige dagonderwijs van een school te volgen, kunnen in aanmerking komen voor een vorm van vervangende leerplicht. Ook jongeren die in het laatste jaar van de volledige leerplicht zitten, kunnen hier een beroep op doen. Het laatste schooljaar wordt in dat geval vervangen door een inschrijving bij bijvoorbeeld een deeltijdonderwijsinstelling. In overleg met de school kunt u een verzoek tot vervangende leerplicht bij de leerplichtambtenaar indienen.

Vrijstelling van inschrijving

In drie gevallen bent u niet verplicht uw kind in te schrijven op een school. Dit is het geval als uw kind:

• door lichamelijke of psychische omstandigheden niet geschikt is om tot een school te worden toegelaten
• u ernstige bedenkingen heeft tegen de richting van het onderwijs van alle scholen of onderwijsinstellingen, die binnen een redelijke afstand van uw woning liggen alsook tegen het openbaar onderwijs
• wanneer uw kind als inwoner in een Nederlandse gemeente staat ingeschreven maar in het buitenland onderwijs volgt

Lichamelijke of psychische omstandigheden

Als uw kind door lichamelijke of psychische omstandigheden niet geschikt is om naar school te gaan, kunt u een beroep doen op vrijstelling van inschrijving. U moet dit melden aan de leerplichtambtenaar. Een meldingsformulier is op aanvraag bij leerplicht beschikbaar. Bij de melding moet u een verklaring van een arts of een andere medische deskundige overleggen.

De leerplichtambtenaar stelt vast of de kennisgeving aan de eisen van de wet voldoet. Het beroep op deze vrijstelling moet jaarlijks voor 1 juli worden herhaald. Behalve als uit een eerdere verklaring blijkt dat uw kind nooit geschikt zal zijn een school of instelling te bezoeken.

Bedenkingen tegen de richting van het onderwijs

Wanneer u een beroep op deze vrijstelling wilt doen, moet u dat melden aan de leerplichtambtenaar. Een meldingsformulier is op aanvraag bij leerplicht beschikbaar. Bij de melding moet u een verklaring overleggen over uw bedenkingen. Ook mag uw kind niet eerder op een school ingeschreven zijn geweest.

De leerplichtambtenaar stelt vast of de kennisgeving aan de eisen van de wet voldoet. Het beroep op deze vrijstelling moet jaarlijks voor 1 juli worden herhaald. U heeft niet  de mogelijkheid om tegen deze vaststelling in bezwaar of beroep te gaan.

Uw kind volgt onderwijs in het buitenland

Wanneer u een beroep op deze vrijstelling wilt doen, moet u dat melden aan de leerplichtambtenaar. Een meldingsformulier is bij leerplicht beschikbaar. Bij de melding moet u een verklaring (in het Nederlands, Engels of Frans) overleggen van de school die uw kind in het buitenland bezoekt, waaruit blijkt dat de leerling op de betreffende school is ingeschreven en deze school ook daadwerkelijk bezoekt.

De leerplichtambtenaar stelt vast of de schoolverklaring aan de eisen van de wet voldoet. Het beroep op deze vrijstelling moet jaarlijks voor 1 juli worden herhaald.

Extra verlof

Een kind hoeft niet naar school te gaan bij ziekte of bij schoolsluiting. Verder kent de leerplichtwet regels voor extra verlof in de volgende gevallen:

• het vervullen van plichten die voortvloeien uit godsdienst of levensovertuiging
• extra vakantieverlof
• extra verlof in verband met andere gewichtige omstandigheden

Als er een bijzondere reden is waarom u vindt dat uw kind niet naar school kan, moet u zich aan de regels voor zo'n uitzondering houden.

Extra verlof wegens het vervullen van religieuze verplichtingen

Als een kind of jongere de school niet kan bezoeken omdat hij plichten moet vervullen die voortvloeien uit zijn religie of levensovertuiging, moet u dit uiterlijk twee dagen van tevoren te melden aan de directeur van de school. In principe heeft u dan recht op één dag extra verlof per verplichting.

Extra vakantieverlof

Als u met uw kind vanwege de specifieke aard van uw beroep tijdens de schoolvakanties niet op vakantie kan gaan, kunt u een aanvraag indienen voor extra vakantieverlof. Aanvraagformulieren hiervoor zijn verkrijgbaar bij de directeur van de school. U dient bij het aanvraagformulier een werkgeversverklaring te overleggen waaruit de specifieke aard van uw beroep én de periode waarin verlof wel mogelijk is blijkt. De aanvraag moet u indienen bij de directeur van de school, die het besluit op uw aanvraag neemt. Bij een aanvraag voor extra vakantieverlof moet u met de volgende voorwaarden rekening houden:

• vanwege een eventuele bezwaarprocedure moet u de aanvraag minstens acht weken van tevoren bij de directeur indienen, tenzij u kunt aangeven waarom dat niet mogelijk was
• het extra vakantieverlof mag maximaal 10 schooldagen beslaan
• de extra vakantieverlofperiode mag niet in de eerste twee weken van het schooljaar vallen

Een gezamenlijke start en afsluiting van het schooljaar zijn belangrijk voor de leerlingen en voor de school. Daarom wordt er op ongeoorloofd verzuim rond de schoolvakanties, zogenaamd 'luxe verzuim', streng toezicht gehouden. Dit geldt niet alleen voor de zomervakantie, maar ook voor de andere schoolvakanties.

Extra verlof wegens overige gewichtige omstandigheden

In bijzondere situaties kunt u extra verlof aanvragen. Het gaat hier om omstandigheden die buiten de wil van de aanvrager of het kind liggen. Om situaties waarbij u geen invloed kunt uitoefenen op het tijdstip of de omstandigheid zelf. Te denken valt aan een ernstige ziekte, een sterfgeval in de familie of het bijwonen van een huwelijk. De afwezigheid van het kind op school moet in deze gevallen altijd zo kort mogelijk zijn.

Bij een extra verlofaanvraag wegens gewichtige omstandigheden van maximaal 10 schooldagen, neemt de directeur van de school een besluit op de aanvraag. Gaat de extra verlofaanvraag om meer dan 10 schooldagen dan moet de schooldirecteur de aanvraag doorsturen naar de leerplichtambtenaar. Die neemt een besluit na de directeur gehoord te hebben.

In Amsterdam is met de Officier van Justitie die belast is met leerplichtzaken een overzicht gemaakt van omstandigheden die als gewichtig aangemerkt mogen worden en hoelang daarvoor extra verlof voor verleend mag worden. Dit overzicht wordt ook door de directeuren van de scholen gebruikt bij een extra verlofaanvraag voor maximaal 10 schooldagen. Het gaat om de volgende omstandigheden:

• verhuizing van het gezin
• bijwonen van een huwelijk van bloed- of aanverwanten
• ernstige ziekte van bloed- of aanverwanten
• overlijden van bloed- of aanverwanten
• viering van een 12½-, 25-, 40-, 50- of 60-jarig huwelijk van bloed- of aanverwanten
• viering van een 25-, 40- of 50-jarig ambtsjublileum

De volgende situaties worden niet als gewichtige omstandigheid aangemerkt:

• familiebezoek in het buitenland
• viering van een zogenaamd Kroonjaar
• het maken van een wereldreis
• uitnodiging van familie of anderen om buiten de schoolvakanties om op vakantie te gaan of op bezoek te komen
• vakantie in een goedkope periode of vanwege een speciale aanbieding
• vakantie onder schooltijd bij gebrek aan andere boekingsmogelijkheden
• eerder vertrek voor het begin van de schoolvakantie of latere terugkeer na een schoolvakantie om (verkeers)drukte te omzeilen
• verlof voor een kind omdat andere kinderen in het gezin ook vrij zijn van school

Een aanvraag voor extra verlof wegens gewichtige omstandigheden moet u zo mogelijk 6 weken, en in acute situaties zo spoedig mogelijk, bij de directeur van de school indienen. Bij de school zijn aanvraagformulieren en een folder voor extra verlof verkrijgbaar.

Het leerplichtteam van Zeeburg volgt bij aanvragen voor extra verlof de richtlijn van de Officier van Justitie.

Bezwaar maken

Wanneer uw verzoek om extra verlof wordt afgewezen en u bent het niet eens met dat besluit, kunt u op grond van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) schriftelijk bezwaar maken. U dient het bezwaarschrift in bij de persoon die het besluit heeft genomen. Dus bij de directeur van de school bij een extra verlofaanvraag van maximaal 10 schooldagen en bij de leerplichtambtenaar bij een extra verlofaanvraag van meer dan 10 schooldagen.

Als de leerplichtambtenaar de beslissing genomen heeft, kunt u uw bezwaar sturen naar de leerplichtambtenaar van stadsdeel Zeeburg, Team Leerlingzaken, Postbus 380, 1000 AJ Amsterdam. Het bezwaarschrift moet ondertekend zijn en tenminste de volgende gegevens bevatten:

• naam en adres van belanghebbende
• dagtekening (datum)
• omschrijving van het besluit dat is genomen
• argumenten waarom u niet akkoord gaat met het besluit

Wanneer het bezwaar niet door u, maar namens u door een ander wordt ingediend, moet u een volmacht ondertekenen en bij het bezwaarschrift voegen.

U krijgt de gelegenheid om uw bezwaar mondeling toe te lichten. Daarna krijgt u schriftelijk bericht van het besluit dat is genomen.

Bent u het dan nog niet eens met het besluit, dan kunt u op grond van de Awb binnen zes weken schriftelijk beroep aantekenen bij de Arrondissementsrechtbank, sector Bestuursrecht. Het indienen van een beroepschrift heeft geen schorsende werking. Wel kan de indiener van een beroepschrift zich wenden tot de President van de bevoegde rechtbank met het verzoek een voorlopige voorziening te treffen. Aan zo'n juridische procedure zijn kosten verbonden. Voordat u een beroepschrift indient is het raadzaam juridisch advies in te winnen.

Contact

Voor meer informatie over leerplicht of voor het maken van een afspraak kunt u contact opnemen met een van de leerplichtambtenaren van stadsdeel Zeeburg:

• Mevrouw H. Mohafid, telefoon (020) 608 0826
• Mevrouw H. Grosz, telefoon (020) 608 0863
• Mevrouw H. Hoen, telefoon (020) 608 0137

Inloopspreekuur

Er is een inloopspreekuur op dinsdag van 11.00 tot 12.00 uur en donderdag van 13.00 tot 14.00 uur op het stadsdeelkantoor Zeeburg, Cruquiusweg 5. U kunt zich melden bij de baliemedewerkers.